ข้ามไปที่เนื้อหาหลัก

เกาะติดประเด็นร้อน “การชุมนุมประท้วงประธานาธิบดีโมฮัมเหม็ด มอร์ซี แห่งอียิปต์” (3)

3 กรกฎาคม 2013
ชาญชัย
สรุปสถานการณ์: (อัพเดท 3 ก.ค. 7.40 น.)
            เพียงสองวันที่ฝ่ายต่อต้านออกมาชุมนุมทั่วประเทศนับล้านคน กองทัพอียิปต์ก็ออกแถลงการณ์ยื่นคำขาดให้เวลารัฐบาลมอร์ซี 48 ชั่วโมงเพื่อตอบสนองข้อเรียกร้องของผู้ชุมนุม มิฉะนั้นกองทัพจะเข้าแทรกแซง ทางกองทัพยืนยันว่าตนไม่ใช่พรรคการเมืองหรือผู้บริหารประเทศ แต่มีหน้าที่ต้องหาทางออกเพื่อความมั่นคงของชาติ แต่รัฐบาลอียิปต์แสดงท่าทีปฏิเสธคำขาดของฝ่ายกองทัพ ประกาศว่า ปธน.กำลังเจรจา “กับกลุ่มอำนาจทั้งหลายเพื่อให้มั่นใจว่า (ประเทศ) กำลังเปลี่ยนแปลงภายใต้ระบอบประชาธิปไตยและจะปกป้องเจตจำนงของประชาชน” พร้อมกับยืนยันรักษารัฐบาลที่มาจากการเลือกตั้ง จะไม่ยอมถอยหลังลงคลองเป็นอันขาด
            ด้านประธานาธิบดีบารัก โอบามากล่าวว่า แม้ว่าปธน.มอร์ซีจะมาจากการเลือกตั้ง แต่จะต้องทำอะไรให้มากกว่านี้ “เพื่อทำให้ทุกคนรู้สึกว่าเสียงคนตนนั้นได้รับฟัง”

คืบหน้าล่าสุด: (อัพเดท 3 ก.ค. 8.30 น.)
            เมื่อคืน (2 ก.ค.) โมฮัมเหม็ด มอร์ซีประธานาธิบดีอียิปต์แถลงการณ์ผ่านทางโทรทัศน์ยืนยันว่าจะไม่ลงจากตำแหน่งเด็ดขาด เพราะได้รับการเลือกตั้งมาโดยชอบธรรม จะปกป้องด้วยชีวิต จะให้ทหารถอนตัวกลับเข้ากรมกองและถอนคำขาด 48 ชั่วโมงของกองทัพ ไม่ยอมอยู่ใต้การชี้นำของกองทัพ
            Sky News อ้างแหล่งข่าวจากกองทัพว่า จะใช้วิธีระงับการใช้รัฐธรรมนูญ ประกาศยุบสภาและเข้าควบคุมการบริหารประเทศ ถ้าประธานาธิบดีไม่สามารถบรรลุข้อตกลงกับฝ่ายต่อต้าน กำหนดเส้นตายของกองทัพคือวันนี้เวลา 5 โมงเย็นที่อียิปต์ หรือ 22.00 น.ตามเวลาประเทศไทย (1500 GMT)
            ด้านฝ่ายต่อต้านเห็นว่าการปฏิเสธลงจากอำนาจอาจจะเป็นเหตุให้เกิดสงครามกลางเมือง และยืนยันชุมนุมอย่างสงบต่อไป
            Reuters รายงานว่าผู้นำฝ่ายเสรีนิยมปฏิเสธที่จะเจรจากับปธน.มอร์ซี ในขณะที่ทางการทัพได้วางแผนเรียบร้อยแล้วและอยู่ระหว่างการหารือกับหลายฝ่าย กองทัพจะเข้าควบคุมจัดตั้งคณะรัฐมนตรีชั่วคราวเพื่อบริหารประเทศ ทำให้เกิดการร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ จัดเลือกตั้งประธานาธิบดีอีกครั้ง
            ล่าสุดรัฐมนตรีในชุดของรัฐบาลมอร์ซีประกาศลาออก 6 คนแล้ว ได้แก่รัฐมนตรีกระทรวงการท่องเที่ยว กระทรวงการสื่อสารและไอที กระทรวงกฎหมายและกิจการรัฐสภา (minister for legal and parliamentary affairs) กระทรวงทรัพยากรน้ำ (water minister) กระทรวงสิ่งแวดล้อม และคนล่าสุดจากรัฐมนตรีกระทรวงการต่างประเทศ ทั้ง 6 คนไม่เป็นสมาชิกของภราดรภาพมุสลิม

            สถานการณ์ในอียิปต์ส่งผลทำให้ตลาดน้ำมันดิบโลกทะยานตัวอย่างต่อเนื่อง น้ำมัน WTI ในตลาดซื้อขายล่วงหน้าเช้านี้พุ่งทะลุ 100 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล เป็นครั้งแรกตั้งแต่เดือนกันยายน นาย Leo Baek เทรดเดอร์ที่ KEB Futures Co. in Seoul ให้ความเห็นว่า “ความเสี่ยงด้านภูมิรัฐศาสตร์จากอียิปต์ทำให้บางฝ่ายเก็บกักตุนน้ำมันมากขึ้น” เผื่อสถานการณ์กระทบต่อการส่งออกน้ำมัน
            
วิเคราะห์: (อัพเดท 3 ก.ค. 8.30 น.)
            สถานการณ์ขณะนี้มองได้สองแนวทาง
            แนวทางแรก คือ ประธานาธิบดีมอร์ซีดำรงตำแหน่งต่อไป เพราะคำขาดกองทัพไม่ได้เรียกร้องให้รัฐบาลต้องลาออก ทั้งรัฐบาลกับกองทัพพูดตรงกันว่าจะต้องมีการเปลี่ยนแปลงบางอย่างให้ตรงกับความต้องการของฝ่ายต่อต้าน ซึ่งอาจเป็นการปรับเปลี่ยนนโยบายบริหารประเทศ ปรับคณะรัฐมนตรีโดยดึงเอาฝ่ายต่อต้านเข้าร่วม และแก้ไขรัฐธรรมนูญตอบสนองข้อเรียกร้องของฝ่ายต่อต้าน
            แนวทางนี้เป็นทางเลือกที่ประธานาธิบดีมอร์ซีน่าจะยอมรับ เพราะได้ยอมรับว่าทำผิดพลาดหลายอย่าง ช่วยทำให้ตนยังคงอยู่ในตำแหน่งต่อไป เป็นวิธีการที่ง่ายที่สุด คือประนีประนอมทั้งสองฝ่าย กองทัพถูกดึงมาแสดงบทบาทเป็นคนกลาง
            แนวทางนี้น่าจะเป็นที่พอใจด้วยกันทุกฝ่าย และป้องกันไม่ให้เกิดเหตุม็อบชนม็อบ เพราะต้องไม่ลืมว่าผู้สนับสนุนฝ่ายสนับสนุนรัฐบาลยังมีจำนวนมาก อย่างน้อยมีนับแสนคนที่ปักหลักชุมนุมสนับสนุนรัฐบาล

            แนวทางที่สองคือ กองทัพเข้าแทรกแซง จัดตั้งรัฐบาลชั่วคราว ให้สัญญาจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่
            แนวทางนี้ก็มีความเป็นไปได้ ขึ้นกับว่ารัฐบาลกับฝ่ายต่อต้านจะบรรลุข้อตกลงหรือไม่ หากรัฐบาลเลือกที่จะไม่ฟังเสียงฝ่ายต่อต้าน ยืนยันทำเหมือนเดิมทุกอย่าง หรือในทางกลับกันฝ่ายต่อต้านเลือกที่จะไม่ประนีประนอมกับฝ่ายรัฐบาล หรือสองฝ่ายตกลงกันไม่ได้ เมื่อนั้นกองทัพอาจเลือกใช้วิธีเข้าแทรกแซง อ้างว่าป้องกันไม่ให้เกิดสงครามกลางเมือง
            ข้อมูลชิ้นหนึ่งที่ต้องไม่ลืมคือ เมื่อวานก่อนประธานาธิบดีบารัก โอบามากล่าวว่า แม้ว่าปธน.มอร์ซีจะมาจากการเลือกตั้ง แต่จะต้องทำอะไรให้มากกว่านี้ “เพื่อทำให้ทุกคนรู้สึกว่าเสียงของตนนั้นได้รับฟัง”
            แต่วิธีนี้อาจทำให้กองทัพต้องปะทะกับผู้จงรักภักดีต่อปธน.มอร์ซีไม่มากก็น้อย

            สถานการณ์ในอียิปต์เริ่มส่งผลทั่วโลก เนื่องจากตลาดน้ำมันดิบโลกทะยานขึ้นอย่างต่อเนื่อง น้ำมัน WTI ในตลาดซื้อขายล่วงหน้าเช้านี้พุ่งทะลุ 100 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล อย่างไรก็ตามสถานการณ์จากอียิปต์เป็นปัจจัยทางจิตวิทยามากกว่า และยังไม่เห็นสัญญาณว่าจะทำให้ภูมิภาคตะวันออกกลางปั่นป่วน

            วันนี้จะครบ 48 ชั่วโมงตามคำขาดของกองทัพ ต้องติดตามว่ากองทัพจะแสดงตัวอย่างไรในเมื่อปธน.มอร์ซียืนยันไม่ลงจากอำนาจ หรือเมื่อถึงนาทีสุดท้ายปธน.มอร์ซีจะออกแถลงการณ์ที่ทำให้ประชาชนทุกฝ่ายพอใจ
            สถานการณ์ยังอยู่ในภาวะไม่นิ่ง สามารถแปรเปลี่ยนได้หลายทิศทาง ทุกฝ่ายคงกำลังอยู่ระหว่างการเจรจา ประเมินกระแสต่างๆ
-------------------

บทความที่เกี่ยวข้อง
(อัพเดท 30 มิ.ย. 8.00 น.) ตลอด 1 ปีที่ผ่านมานับจากประธานาธิบดีโมฮัมเหม็ด มอร์ซีบริหารประเทศ มีการชุมนุมประท้วงน้อยใหญ่เกิดขึ้นหลายครั้ง ครั้งนี้เป็นอีกครั้งที่ฝ่ายต่อต้านเตรียมการมาอย่างดี หวังเปลี่ยนรัฐบาลใหม่ ในขณะที่ยังมีประชาชนอีกไม่ที่สนับสนุนรัฐบาล
(อัพเดท 2 ก.ค. 12.00 น.) หลังการชุมนุมใหญ่เพียง 2 วัน ฝ่ายกองทัพอียิปต์ประกาศยื่นคำขาดให้รัฐบาลประธานาธิบดีโมฮัมเหม็ด มอร์ซีตอบสนองความต้องการของฝ่ายต่อต้านที่ชุมนุมทั่วประเทศนับล้านคน ในขณะที่ฝ่ายสนับสนุนรัฐบาลมีจำนวนนับล้านเช่นกัน ด้านประธานาธิบดีมอร์ซีประกาศไม่ยอมรับคำขาดของกองทัพ

บรรณานุกรม:
1. Egypt President Morsi: I Will Not Step Down, Sky News, 3 July 2013, http://uk.news.yahoo.com/egypt-president-morsi-not-step-down-221234944.html
2. Egypt's Mursi defies army as it plots future without him, Reuters, 3 July 2013, http://uk.news.yahoo.com/egypts-mursi-rebuffs-army-ultimatum-sets-own-course-012402361.html
3. Egypt's presidency rejects army ultimatum, AFP, 2 July 2013, http://uk.news.yahoo.com/egypts-presidency-rejects-army-ultimatum-020430560.html
4. Oil Soars on Egypt as Asian Stocks Drop While Yen Weakens, Bloomberg, 3 July 2013, http://www.bloomberg.com/news/2013-07-02/asian-futures-shrug-off-s-p-drop-as-yen-slips-oil-jumps.html
----------------------

ความคิดเห็น

บทความได้รับความนิยม

ความสัมพันธ์เวียดนาม-สหรัฐ ในบริบทโลกยุคโลกาภิวัตน์

ตลอดกว่า 20 ปีนับจากปรับความสัมพันธ์เมื่อกรกฎาคม 1995 ความสัมพันธ์ทวิภาคีดีขึ้นตามลำดับ ประธานาธิบดีสหรัฐเดินทางมาเยือนเวียดนามแล้ว 3 คน ท่านแรกคือบิล คลินตันเมื่อปี 2000 ท่านที่ 2 คือ จอร์จ ดับเบิ้ลยู. บุชเมื่อปี 2006 และประธานาธิบดีบารัก โอบามาเป็นคนที่ 3

วิสัยทัศน์ร่วมสหรัฐ-เวียดนาม 2015 : ย้อนหลังเมื่อกรกฎาคมปีที่แล้ว (2015) รัฐบาลสหรัฐกับเวียดนามประกาศวิสัยทัศน์ร่วม (United States–Vietnam Joint Vision Statement) สรุปสาระสำคัญว่านับจากสหรัฐกับเวียดนามยกระดับความสัมพันธ์เป็นหุ้นส่วนรอบด้าน (United States–Vietnam Comprehensive Partnership) ความสัมพันธ์ทวิภาคีดีขึ้นทุกด้าน รวมถึงการที่สหรัฐคลายมาตรการคว่ำบาตรซื้อขายอาวุธ และได้ร่วมลงนามใน Joint Vision Statement on Defense Relations รัฐบาลของทั้ง 2 ประเทศต้องการลงลึกในความสัมพันธ์รอบด้านโดยยึดกฎบัตรสหประชาชาติ กฎหมายระหว่างประเทศและระบอบการเมือง เป็นความสัมพันธ์ที่เป็นอิสระต่อกัน เคารพอธิปไตยและบูรณภาพแห่งดินแดนของกันและกัน เพื่อผลประโยชน์ของประชาชนทั้ง 2 ฝ่าย เพื่อสันติภาพ เสถียรภาพ ความร่วมมือและความมั่งคั่งในภูมิภาคเอเชียแปซิฟิกและโล…

อุดมการณ์ทางการเมือง (2) อุดมการณ์เสรีนิยม

เอกสารประกอบคำบรรยาย รหัสวิชา2551120 อุดมการณ์ทางการเมือง ฉบับเดือนมีนาคม 2553
ชาญชัย คุ้มปัญญา
“อุดมการณ์เสรีนิยม”
·เกริ่นนำ oเสรีนิยม (Liberalism) เป็นอุดมการณ์ทางการเมืองที่เป็นรากฐานของระบอบประชาธิปไตยและระบบเศรษฐกิจแบบทุนนิยมในปัจจุบัน oก่อตัวขึ้นในศตวรรษที่ 17 ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่ระบบฟิวดัลในยุโรปกำลังล่มสลาย และสังคมสมัยใหม่ที่ทุนเป็นปัจจัยสำคัญในการผลิตเริ่มก่อตัวขึ้น อย่างไรก็ตาม อุดมการณ์เสรีนิยมในยุคแรกเริ่มแตกต่างจากยุคสมัยใหม่ จากจุดเริ่มต้นที่มุ่งต่อต้านอำนาจที่สมบูรณ์เด็ดขาดของระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ และอภิสิทธิ์ของเหล่าขุนนางในระบบฟิวดัล สนับสนุนอำนาจของประชาชนผ่านการมีรัฐบาลที่มาจากตัวแทนของประชาชน มาสู่ยุคสมัยใหม่ที่มุ่งเน้นจำกัดการใช้อำนาจของรัฐเหนือสังคมในทุกรูปแบบ สนับสนุนส่งเสริมเศรษฐกิจเสรีในระบบทุนนิยม ·นิยาม คำว่าเสรีนิยม (Liberalism) ถูกใช้ในหลายความหมาย เช่น หมายถึงการศึกษาของสุภาพบุรุษหรือเสรีชน ซึ่งในปัจจุบัน เมื่อพูดถึงการศึกษาแบบลิเบอรัล (liberal education) หมายถึง การศึกษาในแนวมนุษยศาสตร์ (humanities) หรือ การศึกษาแบบศิลปศาสตร์ (liberal arts) ในอีกความหมายซึ่งเ…

รูปแบบการปกครอง (1) รูปบการปกครองแบบกรีก

เอกสารประกอบคำบรรยาย รหัสวิชา2551120 อุดมการณ์ทางการเมือง ฉบับเดือนมีนาคม 2553 ชาญชัย  รูปแบบการปกครอง การจะบอกว่ามีกี่รูปแบบการปกครอง (Forms of Government) และแต่ละรูปแบบเป็นอย่างไร ขึ้นอยู่กับเกณฑ์ที่ใช้ในการจัด ซึ่งพอจะมีวิธีแบ่งได้หลายแบบ เช่น เกณฑ์จำนวนผู้มีอำนาจปกครอง เกณฑ์สิทธิเสรีภาพของประชาชน เป็นต้น
“รูปแบบการปกครองที่ใช้เกณฑ์จำนวนผู้ปกครองและเป้าหมายของการปกครอง”             รูปแบบนี้นักวิชาการบางท่านเรียกว่า รูปแบบการปกครองแบบกรีก (Greek Typology of Governments) โดยแบ่งออกเป็น 2 รูปแบบหลัก คือ รูปแบบที่รัฐบาลมีเหตุผลและดำรงอยู่เพื่อความดีงามของรัฐ (polis) กับรูปแบบตรงกันข้ามที่รัฐบาลไม่มีเหตุผลและดำรงอยู่เพื่อผลประโยชน์ของผู้ปกครองเท่านั้น ในแต่ละรูปแบบหลักแบ่งออกเป็น 3 รูปแบบย่อยตามจำนวนผู้ปกครอง คือ 1 คน (one) จำนวนเล็กน้อย (few) และ หลายคน (many)
Government Pure Form Impure Form คนเดียว (of One) ราชาธิปไตย (Monarchy) ทรราชย์ (Tyranny) จำนวนน้อย (of the Few) อภิชนาธิปไตย (Aristocracy) คณาธิปไตย (Oligarchy) จำนวนมาก (of the Many) มัชฌิมวิถีอธิปไตย (Polity) ประชาธิปไตย (Democracy)
รูปแบ…