วันจันทร์ที่ 11 ธันวาคม พ.ศ. 2560

วิพากษ์รัฐบาลสหรัฐยอมรับเยรูซาเล็มเป็นเมืองหลวงอิสราเอล

10 ธันวาคม 2017
ชาญชัย คุ้มปัญญา
(ตีพิมพ์ใน คอลัมน์ สถานการณ์โลกไทยโพสต์ ปีที่ 22 ฉบับที่ 7702 วันอาทิตย์ที่ 10 ธันวาคม พ.ศ.2560)

คำโปรยบทความ
แม้นานาชาติจะวิพากษ์วิจารณ์ อาจเป็นต้นเหตุความรุนแรง โหมไฟลัทธิสุดโต่ง แต่รัฐบาลทรัมป์ยังคงประกาศยอมรับเยรูซาเล็มเป็นเมืองหลวงอิสราเอล ตามแนวทางที่วางไว้นานแล้ว



            6 ธันวาคม ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ (Donald Trump) ลงนามยอมรับเยรูซาเล็มเป็นเมืองหลวงประเทศอิสราเอล ซึ่งหมายถึงเยรูซาเล็มทั้งฝั่งตะวันตกที่อยู่ใต้การปกครองของรัฐบาลอิสราเอลกับฝั่งตะวันตกที่อยู่ใต้การดูแลของปาเลสไตน์ ท่ามกลางเสียงคัดค้านจากนานาชาติ
            ในแถลงการณ์ประธานาธิบดีทรัมป์เริ่มต้นด้วยการบอกว่าที่ตัดสินใจทำเช่นนี้เพื่อให้การเจรจาสันติภาพระหว่างอิสราเอลกับปาเลสไตน์เข้าสู่มิติใหม่ รักษาคำมั่นที่ให้ไว้ตอนหาเสียง เป็นประโยชน์ต่อประเทศมากที่สุด และเป็นประโยชน์ต่อการแสวงหาสันติภาพระหว่างอิสราเอลกับปาเลสไตน์

ชมคลิปสั้น 2 นาที

            อิสราเอลมีสิทธิที่จะตัดสินใจว่าเมืองใดเป็นเมืองหลวงของตนเอง และแท้จริงแล้วการยอมรับเช่นนี้จะนำสู่สันติภาพถาวร เมืองนี้เป็นเมืองหลวงเก่าของยิวตั้งแต่อดีตกาล ปัจจุบันเป็นที่ตั้งของรัฐสภา ศาลฎีกา (Supreme Court) ทำเนียบนายกรัฐมนตรี และหลายกระทรวงของอิสราเอล
            ในอนาคตเยรูซาเล็มจะยังคงเป็นดินแดนของคนหลายศาสนา พวกยิวจะยังคงอธิษฐานที่ Western Wall พวกนับถือคริสต์เดินทางไปที่ Stations of the Cross ส่วนมุสลิมจะละหมาดที่มัสยิดอัล-อักซอร์ (Al-Aqsa) การตัดสินใจนี้ไม่มีผลต่อผลลัพธ์สุดท้าย รวมทั้งเรื่องเขตแดนของรัฐอิสราเอลในเยรูซาเล็ม
            รัฐบาลยังคงมุ่งมั่นที่จะให้เกิดข้อตกลงสันติภาพถาวร เรื่องเขตพรมแดนจะขึ้นอยู่กับการเจรจา รวมทั้งอธิปไตยของอิสราเอลต่อกรุงเยรูซาเล็ม สนับสนุนแนวทางทวิรัฐ (two-state solution) หากทั้ง 2 ฝ่ายเห็นร่วมกัน
            ในระหว่างนี้สถานศักดิ์สิทธิ์ต่างๆ จะคงสถานะเดิม รวมทั้ง Temple Mount หรือ Haram al-Sharif

วิพากษ์แถลงการณ์ทรัมป์ :
            มีคำเตือนมากมายและเป็นที่ยอมรับทั่วไปว่าหากรัฐบาลสหรัฐยอมรับเยรูซาเล็มเป็นเมืองหลวงอิสราเอลจะเกิดความวุ่นวายตามมา ทำลายกระบวนการเจรจาสันติภาพ แต่ประธานาธิบดีทรัมป์ยังพูดว่าการทำเช่นนี้จะเกิดสันติภาพอันถาวร
James. L Gelvin จาก University of California อธิบายว่าการยอมรับเท่ากับทำลายข้อตกลงสันติภาพออสโล แนวทางทวิรัฐ โหมไฟมุสลิมต่อต้านอเมริกา ผลักดันให้พวกมุสลิมสายกลางต้องต่อต้านสหรัฐรุนแรงกว่าเดิม และเป็นหลักฐานว่าลำเอียงเข้าข้างอิสราเอล

            ประธานาธิบดีทรัมป์อ้างเหตุผลว่าเมืองนี้เป็นเมืองหลวงเก่าของยิว ปัจจุบันเป็นที่ตั้งของรัฐสภาอิสราเอล ทำเนียบนายกรัฐมนตรี ฯลฯ ถ้อยคำเหล่านี้เป็นการอ้างเหตุผลแบบข้างๆ คูๆ หากทุกฝ่ายยึดประวัติศาสตร์โลกจะวุ่นวายไม่จบสิ้น และไม่ควรจะมีประเทศสหรัฐอเมริกา เพราะดินแดนนี้แต่เดิมไม่ใช่ของอเมริกัน
            การที่หน่วยงานรัฐบาลอิสราเอลไปตั้งในเยรูซาเล็มซึ่งหมายถึงฝั่งตะวันตก อยู่ใต้การปกครองของอิสราเอล ไม่เป็นเหตุที่จะอ้างว่าเยรูซาเล็มทั้งหมดเป็นของอิสราเอล เป็นการละเมิดข้อตกลงเดิมที่ให้ฝั่งตะวันออกเป็นของปาเลสไตน์ เป็นอีกครั้งที่รัฐบาลสหรัฐละเมิดกฎหมายระหว่างประเทศ ละเมิดข้อมติคณะมนตรีความมั่นคงที่สหรัฐรับรอง

ถ้าจะพิจารณาโดยละเอียด การประกาศว่าเยรูซาเล็มเป็นเมืองหลวงของอิสราเอลตีความได้หลายอย่าง แบบที่อ่อนที่สุดคือมีความหมายในเชิงสัญลักษณ์ เยรูซาเล็มฝั่งตะวันออกของยังพื้นที่ของปาเลสไตน์เช่นเดิม
            แต่ถ้าพิจารณาจากข้อเท็จจริงอื่นๆ ที่ผ่านมาฝ่ายปาเลสไตน์ยึดท่าทีว่าเยรูซาเล็มตะวันออกจะต้องเป็นเมืองหลวงของรัฐปาเลสไตน์ที่จะเกิดในอนาคต ดังนั้นผลที่ตามมาคือ โอกาสบรรลุผลการเจรจายากยิ่งกว่าเดิมอีก แต่เท่ากับอิสราเอลได้ยึดครองเยรูซาเล็มทั้งหมดกับปาเลสไตน์บางส่วน
ปัจจุบันพลเมืองอิสราเอลหลายแสนคนย้ายเข้าไปอยู่ในเยรูซาเล็มตะวันออก เป็นการไล่ที่ชาวปาเลสไตน์ ในอนาคตฝั่งตะวันออกอาจไม่เหลือชาวปาเลสไตน์ กลายเป็นถิ่นที่อยู่อาศัยของอิสราเอลโดยปริยาย
การประกาศยอมรับครั้งนี้ จึงเท่ากับเปิดโอกาส ให้ความชอบธรรมแก่รัฐบาลอิสราเอลที่จะรุกไล่ที่ต่อไป ดังเช่นที่ทำมาแล้วหลายทศวรรษ นี่คือประเด็นที่ทรัมป์ไม่ได้เอ่ยถึง
เมื่อเป็นเช่นนี้สันติภาพจะเกิดขึ้นได้อย่างไร

Nabil Abu Rdainah โฆษกของประธานาธิบดี Mahmoud Abbas แห่งปาเลสไตน์ กล่าวชัดว่าการยอมรับดังกล่าวเท่ากับ ทำลายกระบวนการสันติภาพและ ทำลายความมั่นคงภูมิภาค
            อธิบายให้ชัดเจนขึ้นว่าตั้งแต่ก่อตั้งประเทศอิสราเอลใหม่เมื่อพฤษภาคม 1948 รัฐบาลอิสราเอลประกาศว่าเยรูซาเล็มเป็นเมืองหลวงของตน แต่อิสราเอลครอบครองได้เพียงส่วนหนึ่งเท่านั้น นานาชาติยอมรับว่าฝั่งตะวันออกเป็นของปาเลสไตน์
            รัฐบาลอิสราเอลไม่หยุดเท่านั้น อ้างเหตุผล เพื่อความมั่นคงหากปล่อยให้ฝั่งตะวันออกเป็นของปาเลสไตน์จะกลายเป็นที่ชุมนุมของผู้ก่อการร้ายโจมตีอิสราเอล จึงต้องหาทาง ยึดฝั่งตะวันออกมาให้ของตน
            เป็นไปได้ว่ารัฐบาลอิสราเอลจะดำเนินนโยบายไล่รื้อต่อไป และนำคนของตนเข้าไปอาศัยในฝั่งตะวันออก ดังนั้นในอนาคตเยรูซาเล็มฝั่งตะวันออกจะกลายเป็นของอิสราเอล พร้อมๆ กับเขตเวสต์แบงก์ที่อิสราเอลรุกคืบเรื่อยมา กลายเป็นส่วนหนึ่งส่วนเดียวกันภายใต้รัฐอิสราเอลใหม่
            ดังนั้น แม้รัฐบาลทรัมป์อธิบายว่าการยอมรับเป็นเพียงเชิงสัญลักษณ์ แต่หากพิจารณาให้รอบด้าน จะพบว่าไม่ใช่เช่นนั้น การประกาศยอมรับเท่ากับเปิดทางให้อิสราเอลยึดครองพื้นที่ดังกล่าวทั้งหมด นี่คือความล้ำลึกของการประกาศยอมรับว่าเยรูซาเล็มเป็นเมืองหลวงของอิสราเอล

ไม่ต้องการสันติภาพอยู่แล้ว :
Bekir Bozdağ รองนายกฯ ตุรกีกล่าวว่า หากสถานะเยรูซาเล็มเปลี่ยนไปจะกลายเป็นหายนะ ทำลายกระบวนการเจรจาสันติภาพทั้งหมด นำสู่ความขัดแย้งใหม่ ความไม่สงบใหม่อีกรอบ
Sigmar Gabriel รัฐมนตรีกระทรวงต่างประเทศเยอรมันกล่าวว่า การยอมรับเยรูซาเล็มไม่ช่วยยุติความขัดแย้ง แต่เป็นการเติมเชื้อไฟให้แรงกว่าเดิม สันติภาพเป็นประโยชน์ต่อประชาคมโลก ยุโรปยังยืนยันต้องการให้เยรูซาเล็มเป็นเมืองหลวงของ 2 ประเทศ
Husam Zomlot ตัวแทนของPalestine Liberation Organization (PLO) เตือนว่าหากรัฐบาลสหรัฐประกาศยอมรับ หายนะจะตามมาการแก้ปัญหาตามแนวทางทวิรัฐเป็นอันล้มเหลว
            มีคำเตือนมากมายว่าหากประกาศให้เยรูซาเล็มเป็นเมืองหลวงอิสราเอลจะเกิดผลเสียตามมามากมาย แน่นอนว่ารัฐบาลสหรัฐกับอิสราเอลตระหนักเรื่องนี้อยู่แล้ว แต่ที่สุดแล้วรัฐบาลทรัมป์เดินหน้าประกาศรับรอง
            ย่อมตีความต่อได้ว่ารัฐบาลทรัมป์ตระหนักผลเสียที่จะเกิดขึ้น ความบาดหมางบาดลึกกว่าเดิม
            หรือตีความว่าแท้จริงแล้วแม้รัฐบาลทรัมป์จะพูดเสมอว่าต้องการสันติภาพ แต่ไม่ได้หมายความเช่นนั้นจริง

แนวคิดนี้ชี้ว่าแท้จริงแล้วอิสราเอลไม่ต้องการสันติภาพ คำว่าสันติภาพหมายถึงอิสราเอลบรรลุเป้าหมายของตนเองทุกประการ เช่น เรื่องการขยายดินแดน หากสิ่งที่ทำในขณะนี้เป็นเหตุเกิดสงครามหรือการโจมตีจากใครก็ตาม อิสราเอลจะฉวยโอกาสรุกคืบกินดินแดนเพิ่มอีก อิสราเอลมีแผนอยู่แล้ว จากนี้ไปอาจหมายถึงที่ราบสูงโกลันของซีเรียและอื่นๆ
จรวดทุกลูกที่ยิงใส่อิสราเอลจะกลายเป็นเหตุผลข้ออ้างในการยึดครองดินแดน มีเหตุผลยึดครองดินแดนปาเลสไตน์ นั่นคือเพื่อความมั่นคงปลอดภัยของตนเอง
            ดังนั้น อิสราเอลจึงยินดีที่จะยั่วยุ ยินดีที่จะทำสงครามไม่ว่าจะใหญ่หรือเล็ก
            ถ้าหันไปมองซีเรีย มุสลิมหลายหมื่นจากกว่าร้อยประเทศทั่วโลกเดินทางข้ามน้ำข้ามทะเล ยอมเสี่ยงชีวิตเพื่อจับอาวุธทำสงครามกับกองทัพรัฐบาลซีเรีย เพียงเพราะเห็นว่ารัฐบาลอัสซาดไม่คู่ควรที่จะปกครองประเทศต่อไป ในกรณีอิสราเอลกำลังจะยึดครองเยรูซาเล็มทั้งหมด ซึ่งอาจหมายถึงยึดสถานศักดิ์สิทธิ์ลำดับที่ 3 ของมุสลิมด้วย น่าจะสนใจว่าจะเกิดปรากฎการณ์มุสลิมทั่วโลกรวมตัวกันสู้อิสราเอลหรือไม่
            เป็นประเด็นที่ควรติดตาม

ทรัมป์แตกต่างจากประธานาธิบดีคนอื่นหรือไม่ :
            อันที่จริงแล้ว ตั้งแต่ปี 1995 รัฐสภาสหรัฐสมัยประธานาธิบดีบิล คลินตัน (Bill Clinton) จากพรรคเดโมแครท มีมติให้ประธานาธิบดีประกาศยอมรับว่าเยรูซาเล็มเป็นเมืองหลวงของอิสราเอล แต่ที่ผ่านมาทุกรัฐบาลจะเลื่อนการประกาศดังกล่าว การที่ประธานาธิบดีทรัมป์ประกาศยอมรับอย่างเป็นทางการจึงไม่ใช่เรื่องใหม่และไม่ใช่เรื่องแปลกแต่อย่างไร ตรงกันข้ามได้ทำตามคำมั่นที่ให้ไว้ขณะหาเสียง และทำตามมติของรัฐสภาที่ถูกเลื่อนแล้วเลื่อนอีก
            และเป็นอีกครั้งที่เป็นหลักฐานว่าไม่ว่าจะเป็นผู้นำจากรีพับลิกันหรือเดโมแครท ล้วนสนับสนุนอิสราเอล
            อาจตีความว่าบัดนี้สถานการณ์สุกงอม เหมาะแก่การประกาศให้เยรูซาเล็มเป็นเมืองหลวงอิสราเอล หรือตีความให้ลึกซึ้งกว่านั้นคือ ถึงเวลาแล้วที่จะดำเนินการตามแผนขั้นต่อไป
            ที่แน่ชัดและควรยึดให้มั่นคือ รัฐบาลสหรัฐต้องการให้เยรูซาเล็มเป็นเมืองหลวงอิสราเอลมานานแล้ว
------------------------



บทความที่เกี่ยวข้อง : 
เป็นหลักการที่ถูกต้องถ้าผู้พูดเลือกพูดประเด็นที่ผู้ฟังสนใจ ผู้ฟังจะชอบใจถ้าได้ฟังเรื่องที่เห็นว่ามีประโยชน์ต่อตน แต่การหาเสียงด้วยการบิดเบือนข้อเท็จจริงเป็นการชี้นำสังคมไปผิดทิศผิดทาง ไม่ใช่คุณสมบัติของผู้ที่ประกาศตัวอาสาเป็นตัวแทนประชาชนรับใช้ประเทศ กรณีทรัมป์หาเสียงเพื่อเอาใจพวกที่นิยมชมชอบอิสราเอลเป็นกรณีตัวอย่าง เป็นจุดอ่อนประชาธิปไตยอย่างหนึ่ง

บรรณานุกรม :
1. Germany warns US against recognizing Jerusalem as Israel's capital. (2017, December 6). Deutsche Welle. Retrieved from http://www.dw.com/en/germany-warns-us-against-recognizing-jerusalem-as-israels-capital/a-41664436
2. Hamas: 'Renew intifada' to stop US recognition of Jerusalem as Israeli capital. (2017, December 2). Ynet News. Retrieved from https://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-5050831,00.html
3. Jerusalem Decision Debacle: 'This is Irrational Even From Trump's Point of View'. (2017, December 7). Sputnik News. Retrieved from https://sputniknews.com/analysis/201712071059785213-us-jerusalem-decision-implications/
4. PLO, Riyadh, Paris Warn US Not to Recognize Jerusalem as Israel's Capital. (2017, December 5). Sputnik News. Retrieved from https://sputniknews.com/world/201712051059701166-us-trump-jerusalem-israel-consequences/
5. The White House. (2017, December 6). Statement by President Trump on Jerusalem. Retrieved from https://www.whitehouse.gov/the-press-office/2017/12/06/statement-president-trump-jerusalem
6. Trump misses deadline over moving US embassy to Jerusalem. (2017, December 5). The Guardian. Retrieved from https://www.theguardian.com/world/2017/dec/05/trump-misses-deadline-moving-us-embassy-jerusalem
-----------------------------

อาเซียนแทรกแซงเมียนมา หรือเมียนมาแทรกแซงอาเซียน

15 ตุลาคม 2017 ชาญชัย คุ้มปัญญา (ตีพิมพ์ใน คอลัมน์ “ สถานการณ์โลก ” ไทยโพสต์ ปีที่ 21 ฉบับที่ 7646 วันอาทิตย์ที่ 15 ตุลาคม พ.ศ.2560) ...