ข้ามไปที่เนื้อหาหลัก

เกาะติดประเด็นร้อน “ข้อพิพาทหมู่เกาะสแปรตลีย์” (5)

22 พฤษภาคม 2013
ชาญชัย
สรุปสถานการณ์: (อัพเดท 22 พ.ค. 3.30 น.)
            ต้นเดือนพฤษภาคมที่ผ่านมา ทางการจีนประกาศว่าจะส่งกองเรือประมงราว 30 ลำพร้อมเรือสนับสนุนมุ่งหน้าสู่หมู่เกาะหนานซา (หมู่เกาะสแปรตลีย์) เพื่อทำประมงเป็นเวลาราว 40 วัน เป้าหมายสำคัญคือเพื่อพัฒนาเป็นแหล่งประมงสำหรับการทำประมงเป็นประจำ และประกาศว่า “จะพยายามทำทุกอย่างเพื่อประกันความปลอดภัยของกองเรือ
            แต่ก่อนที่จะเกิดการเผชิญหน้าระหว่าฟิลิปปินส์กับจีน ปรากฏว่าเกิดเหตุลูกเรือประมงไต้หวันคนหนึ่งถูกยิงเสียชีวิตขณะทำประมงใกล้หมู่เกาะสแปรตลีย์ กลายเป็นข่าวความขัดแย้งระหว่างสองฝ่ายอยู่หลายวัน
            ล่าสุด รัฐบาลฟิลิปปินส์ประท้วงเรือรบจีนที่แล่นเข้ามาใกล้น่านน้ำที่ทั้งสองประเทศคือจีนกับฟิลิปปินส์ต่างอ้างกรรมสิทธิ์แล้ว

คืบหน้าล่าสุด: (อัพเดท 22 พ.ค. 3.30 น.)
          มื่อวันอังคาร (21) ทางการฟิลิปปินส์แจ้งว่าได้ยื่นจดหมายประท้วงเรือรบจีนกับเรืออื่นๆ ที่แล่นอยู่ใกล้บริเวณหินโสโครก Ayungin Shoal กับ Second Thomas Shoal ในทะเลจีนใต้ที่ฟิลิปปินส์ถือว่าเป็นเจ้าของ และกล่าวว่าได้ยื่นจดหมายประท้วงตั้งแต่วันที่ 10 พฤษภาคมเมื่อพบเรือเหล่านั้นเป็นครั้งแรก แต่รัฐบาลจีนไม่ตอบสนองประการใด ทั้งสองจุดอยู่ใกล้กับหมู่เกาะสแปรตลีย์
(Philippines protests to China over 'illegal' sea presence, Channel Newsasia/AFP)
            ประธานาธิบดีเบนิกโน อากีโนที่ 3 เตือนว่าฟิลิปปินส์พร้อมจะตอบโต้ และประกาศว่าจะซื้อเรือรบ เครื่องบินมาประจำการเพิ่มเติม “เราสื่อสารถึงโลกอย่างชัดเจนว่า อะไรที่ฟิลิปปินส์เป็นเจ้าของ สิ่งนั้นคือของฟิลิปปินส์ ... เราสามารถตอบโต้และป้องกันตนเองทุกครั้งเมื่อมีผู้มาคุกคามพวกเรา ณ ผืนแผ่นดินบ้านเรา”
(Philippines protests presence of Chinese warship, fishing boats in disputed Spratly Islands, The Washington Post)

วิเคราะห์: (อัพเดท 22 พ.ค. 3.30 น.)
          และแล้วการเผชิญหน้าระหว่างฟิลิปปินส์กับจีนก็เกิดขึ้น จากข้อมูลที่ปรากฏทำให้ทราบว่ากองเรือประมงพร้อมเรือคุ้มกันของจีนแล่นเข้ามาในน่านน้ำที่ฟิลิปปินส์อ้างกรรมสิทธิ์ตั้งแต่วันที่ 10 พฤษภาคม หรือหลังเกิดเหตุลูกเรือประมงไต้หวันถูกยิงเพียง 1 วัน ในครั้งนั้นทางการฟิลิปปินส์ได้ส่งจดหมายประท้วง แต่รอบนี้การประท้วงรุนแรงกว่าเดิม แม้ประธานาธิบดีอากีโนจะไม่เอ่ยชื่อประเทศใดอย่างเจาะจง แต่ ณ วันนี้ยอมเล็งถึงประเทศจีนเป็นหลัก
            เป็นที่ทราบอยู่แล้วว่าทั้งสองประเทศต่างอ้างกรรมสิทธิ์เหนือน่านน้ำหมู่เกาะสแปรตลีย์มานานแล้ว การเผชิญหน้าครั้งนี้อาจเป็นเพียงการเผชิญหน้าอีกครั้งหนึ่ง ที่ผ่านมาส่วนใหญ่จะจบลงโดยปราศจากความรุนแรงใดๆ
            สถานการณ์จะตึงเครียดขึ้นทันที หากฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งใช้กำลัง กรณีฟิลิปปินส์ยิงเรือประมงไต้หวันเป็นตัวอย่างที่ดี แต่กรณีกองเรือประมงจีนมาพร้อมกับเรือรบและเรือลาดตระเวรยามฝั่ง เรียกว่ามาแบบเตรียมพร้อมรับมือ ถ้าคิดในแง่บวกคือ เรื่องสงบลงโดยดีเพราะการเตรียมพร้อมของจีนทำให้ฟิลิปปินส์ไม่กล้าทำอะไรผลีผลาม
            แต่แม้ไม่ปะทะด้วยกำลัง อาจต่อกรด้วยวาทะ และดูเหมือนว่าประธานาธิบดีอากีโนได้เปิดฉากเรียบร้อยแล้ว
            ณ จุดนี้อาจเป็นการเริ่มต้นของความตึงเครียด หากเกิดการตอบโต้ไปมา
----------------------
บทวิเคราะห์ที่เกี่ยวข้อง:
(อัพเดท 7 พ.ค. 15.40 น.) จีนส่งกองเรือประมงมุ่งหน้าหมู่เกาะสแปรตลีย์ ยืนยันป้องกันกองเรือของตนอย่างเต็มที่
ความขัดแย้งระหว่างฟิลิปปินส์กับไต้หวันต่อหมู่เกาะสแปรตลีย์ไม่ใช่เรื่องใหม่ การค้นหาคำตอบว่า “ทำไมฟิลิปปินส์ยิงเรือประมงไต้หวันในน่านน้ำหมู่เกาะสแปรตลีย์” เมื่อวันที่ 9 พฤษภาคมที่ผ่านมา จะช่วยทำให้เข้าใจว่าเป็นเพราะการอ้างอธิปไตย ความขัดแย้งเรื่องการทำประมง หรือการเมืองระหว่างประเทศอันซับซ้อน คำตอบจากแต่ละแนวทางส่งผลต่อทิศทางการแก้ปัญหา ความเป็นไปในอนาคต
-----------------

ความคิดเห็น

บทความได้รับความนิยม

กำเนิด “รัฐสมัยใหม่” ตัวแสดงเอกของโลก

ในโลกปัจจุบัน ในบรรดาตัวแสดงทุกประเภท “รัฐ” เป็นตัวละครหลัก/ ตัวแสดงเอก (primary actor) ของระบบความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ ไม่แปลกที่รัฐจะปรากฏอยู่ในหน้าข่าวต่างประเทศทุกวันและมากที่สุด
บทความนี้จะนำเสนอประวัติกำเนิด “รัฐสมัยใหม่” และข้อวิพากษ์ ประวัติที่มา :
            เมื่อจักรวรรดิโรมันเสื่อมสลาย ดินแดนในทวีปยุโรปแยกออกเป็นแว่นแคว้นต่างๆ ที่เป็นอิสระต่อกัน เช่น อิตาลีแบ่งออกเป็นรัฐลอมบาร์ดี โรมานญา ทัสคานี เนเปิล ซีซีลี รัฐสันตะปาปา ฯลฯ เยอรมนีแยกออกเป็นรัฐแซกซอน ฟรังโกเนีย บาวาเรีย ชวาเบน ไมเซน ฯลฯ ฝรั่งเศสแยกออกเป็นรัฐบูร์กอญ กาสกอญ ตูลูส โพรวองส์ ฯลฯ เช่นเดียวกับสเปนและยุโรปตะวันออก เป็นสภาพที่อำนาจการเมืองกระจัดกระจายไม่รวมศูนย์ดังสมัยจักรวรรดิโรมัน             จากนั้นการปกครองค่อยๆ พัฒนาเป็นระบบฟิลดัล (Feudal system) กับศาสนจักรโรมันคาทอลิก
            ศาสนจักรโรมันคาทอลิกเป็นองค์กรเดียวที่มีโครงสร้างทางอำนาจเข้มแข็ง บาทหลวงกระจายอยู่ทุกหนแห่ง ทุกแว่นแคว้น เป็นที่พึ่งของประชาชนท่ามกลางสภาวะสงคราม ความทุกข์ยากลำบากต่างๆ             ในปี ค.ศ.800 เกิดเหตุการณ์สำคัญคือ หลังจากพระเจ้าช…

ความสัมพันธ์เวียดนาม-สหรัฐ ในบริบทโลกยุคโลกาภิวัตน์

ตลอดกว่า 20 ปีนับจากปรับความสัมพันธ์เมื่อกรกฎาคม 1995 ความสัมพันธ์ทวิภาคีดีขึ้นตามลำดับ ประธานาธิบดีสหรัฐเดินทางมาเยือนเวียดนามแล้ว 3 คน ท่านแรกคือบิล คลินตันเมื่อปี 2000 ท่านที่ 2 คือ จอร์จ ดับเบิ้ลยู. บุชเมื่อปี 2006 และประธานาธิบดีบารัก โอบามาเป็นคนที่ 3

วิสัยทัศน์ร่วมสหรัฐ-เวียดนาม 2015 : ย้อนหลังเมื่อกรกฎาคมปีที่แล้ว (2015) รัฐบาลสหรัฐกับเวียดนามประกาศวิสัยทัศน์ร่วม (United States–Vietnam Joint Vision Statement) สรุปสาระสำคัญว่านับจากสหรัฐกับเวียดนามยกระดับความสัมพันธ์เป็นหุ้นส่วนรอบด้าน (United States–Vietnam Comprehensive Partnership) ความสัมพันธ์ทวิภาคีดีขึ้นทุกด้าน รวมถึงการที่สหรัฐคลายมาตรการคว่ำบาตรซื้อขายอาวุธ และได้ร่วมลงนามใน Joint Vision Statement on Defense Relations
รัฐบาลของทั้ง 2 ประเทศต้องการลงลึกในความสัมพันธ์รอบด้านโดยยึดกฎบัตรสหประชาชาติ กฎหมายระหว่างประเทศและระบอบการเมือง เป็นความสัมพันธ์ที่เป็นอิสระต่อกัน เคารพอธิปไตยและบูรณภาพแห่งดินแดนของกันและกัน เพื่อผลประโยชน์ของประชาชนทั้ง 2 ฝ่าย เพื่อสันติภาพ เสถียรภาพ ความร่วมมือและความมั่งคั่งในภูมิภาคเอเชียแปซิฟิกและโล…

อุดมการณ์ทางการเมือง (2) อุดมการณ์เสรีนิยม

เสรีนิยม (Liberalism) เป็นอุดมการณ์ทางการเมืองที่เป็นรากฐานของระบอบประชาธิปไตยและระบบเศรษฐกิจแบบทุนนิยมในปัจจุบัน oก่อตัวขึ้นในศตวรรษที่ 17 ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่ระบบฟิวดัลในยุโรปกำลังล่มสลาย และสังคมสมัยใหม่ที่ทุนเป็นปัจจัยสำคัญในการผลิตเริ่มก่อตัวขึ้น อย่างไรก็ตาม อุดมการณ์เสรีนิยมในยุคแรกเริ่มแตกต่างจากยุคสมัยใหม่ จากจุดเริ่มต้นที่มุ่งต่อต้านอำนาจที่สมบูรณ์เด็ดขาดของระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ และอภิสิทธิ์ของเหล่าขุนนางในระบบฟิวดัล สนับสนุนอำนาจของประชาชนผ่านการมีรัฐบาลที่มาจากตัวแทนของประชาชน มาสู่ยุคสมัยใหม่ที่มุ่งเน้นจำกัดการใช้อำนาจของรัฐเหนือสังคมในทุกรูปแบบ สนับสนุนส่งเสริมเศรษฐกิจเสรีในระบบทุนนิยม ·นิยาม คำว่าเสรีนิยม (Liberalism) ถูกใช้ในหลายความหมาย เช่น หมายถึงการศึกษาของสุภาพบุรุษหรือเสรีชน ซึ่งในปัจจุบัน เมื่อพูดถึงการศึกษาแบบลิเบอรัล (liberal education) หมายถึง การศึกษาในแนวมนุษยศาสตร์ (humanities) หรือ การศึกษาแบบศิลปศาสตร์ (liberal arts) ในอีกความหมายซึ่งเป็นแง่ลบคือ หมายถึง ความหย่อนยานในทางศีลธรรมจรรยา การไม่คำนึงถึงระเบียบวินัยทางเพศและศาสนา (เช่นพวกฮิปปี้ในอเมริกา) หลักสำค…