ถอดรหัสสุนทรพจน์สองเลขาธิการอาเซียน

เมื่อวันที่ 9 มกราคมที่ผ่านมา นายสุรินทร์ พิศสุวรรณ อดีตเลขาธิการอาเซียนที่เพิ่งดำรงตำแหน่งครบวาระ 5 ปีได้กล่าวสุนทรพจน์สุดท้าย พร้อมกับที่นายเล ลุงมินห์ เลขาธิการอาเซียนคนใหม่จากประเทศเวียดนามกล่าวสุนทรพจน์แรกเมื่อเริ่มเข้าทำงาน
            สุนทรพจน์ทั้งสองได้กล่าวถึงหรือสะท้อนให้เห็นภาพอาเซียนบางอย่างที่สำคัญ ทำให้เห็นความคืบหน้า โอกาส อุปสรรคและปัญหาสำคัญๆ ของอาเซียน
            บทความนี้ได้สังเคราะห์วิเคราะห์สุนทรพจน์ทั้งสอง และนำเสนอเรื่องราวทั้งหมดตาม 3 เสาหลักประชาคมอาเซียนพร้อมกับภาพรวม ดังนี้
            ประการแรก ความท้าทายต่อเสาประชาคมการเมืองและความมั่นคงอาเซียน
            ในเรื่องทั่วๆ ไป เลขาธิการ เล ย้ำว่าจะพยายามขับเคลื่อนให้ชาติสมาชิกทุกประเทศลงนามข้อตกลงหรือปฏิบัติตามความร่วมมือต่างๆ ของอาเซียน เช่น สนธิสัญญาไมตรีและความร่วมมือในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (Treaty of Amity and Cooperation in Southeast Asia) เพิ่มความร่วมมือต้านภัยคุกคามรูปแบบใหม่ (non-traditional) เช่น การก่อการร้าย อาชญกรรมข้ามชาติ ภัยธรรมชาติ
            ความท้าทายที่สำคัญที่สุดยังเป็นเรื่องการสร้างความร่วมมือและไว้เนื้อเชื่อใจระหว่างสมาชิก การสร้างแนวทางปฏิบัติร่วม ป้องกันความขัดแย้งและแก้ไขข้อพิพาท
            การอ้างกรรมสิทธิในทะเลจีนใต้เป็นข้อขัดแย้งที่สำคัญที่สุด หน้าที่ของอาเซียนคือเร่งหารือกับจีนเพื่อรับรองแนวปฏิบัติในทะเลจีนใต้ (Code of Conduct in the South China Sea หรือ COC) ตามแนวทางของอาเซียนที่ยังไม่สามารถตกลงกับจีน
            ประเด็นการเรียกร้องสิทธิในทะเลจีนใต้ที่ประชาชนมักค่อยรับรู้คือ อาเซียนไม่ได้มีปัญหาเฉพาะกับจีน ประเด็นนี้เป็นปัญหาระหว่างชาติสมาชิกอาเซียนด้วย และความขัดแย้งซับซ้อนยิ่งขึ้นเมื่อมหาอำนาจทั้งจีนกับสหรัฐอเมริกาต่างเข้ามาเกี่ยวข้อง เป็นเวทีที่สองยักษ์ใหญ่แสดงอำนาจของตน
            อดีตเลขาธิการนายสุรินทร์ พิศสุวรรณ เตือนว่าในทศวรรษหน้าโลกจะเต็มด้วยพลวัตของอำนาจ ความท้าทายจะเพิ่มมากขึ้น เกิดการทดสอบความเป็นเอกภาพ ความเป็นน้ำหนึ่งใจเดียวกันของชาติสมาชิกอาเซียน
            เป็นคำถามว่าทำอย่างไรอาเซียนจึงสามารถอยู่กับมหาอำนาจที่กำลังแข่งขันกันอยู่ในขณะนี้ ทำอย่างไรชาติสมาชิกอาเซียนจะมีความไว้เนื้อเชื่อใจยิ่งขึ้น มีความยืดหยุ่น หันหน้าเข้าหากันเพื่อสันติภาพ เสถียรภาพร่วมกัน ไม่เป็นอุปสรรคต่อการพัฒนาประเทศ
            อาเซียนที่ก่อตั้งมาเพื่อแก้ปัญหาความมั่นโดยแท้ยังต้องดำเนินการแก้ไขกันต่อไป

            ประการที่สอง ความท้าทายต่อเสาประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน
            มีข่าวดีว่าในปี 2012 ที่ผ่านมาปริมาณการค้าในภายในอาเซียนเพิ่มขึ้นถึงร้อยละ 25.4
            แต่เลขาธิการ เล ชี้ว่าอาเซียนยังมีงานต้องทำอีกมากเพื่อให้สินค้าต่างๆ เคลื่อนไหวในภูมิภาคได้โดยเสรี ปฏิบัติตามการเปิดเสรีการค้าอย่างสมบูรณ์ ยกเลิกอุปสรรคทางการค้าที่ไม่ใช่มาตรการทางภาษีทั้งหมด ระบบศุลกากรที่มีมาตรฐานเป็นหนึ่งเดียว อาเซียนเหลือเวลาอีก 3 ปีในการบรรลุผลข้อนี้ ยังมีความท้าทายที่รออยู่มาก
            ปัญหาสำคัญของอาเซียนคือ ชาติสมาชิกมีระดับการพัฒนาหรือความก้าวหน้าทางเศรษฐกิจแตกต่างกันมาก ทำอย่างไรจึงจะลดช่องว่างดังกล่าว ที่ผ่านมาเห็นได้ชัดว่าชาติสมาชิกไม่ได้ให้ความร่วมมืออย่างสมบูรณ์ ทำอย่างไรจึงจะเพิ่มความร่วมมือและเป็นความร่วมมือที่ชาติสมาชิกทุกประเทศได้รับประโยชน์มากที่สุด
            อดีตเลขาธิการอาเซียนกล่าวถึงปัญหานี้เช่นกัน โดยเสนอให้เร่งดำเนินตามแผน การริเริ่มการรวมกลุ่มอาเซียน (Initiative for ASEAN Integration หรือ IAI) สนับสนุนแผนการพัฒนาประเทศของชาติสมาชิก เช่น Lao Pilot Project (LPP) ของประเทศลาว
            ความร่วมมือทางเศรษฐกิจจะต้องเอื้อให้ชาติสมาชิกทั้งหลายได้ประโยชน์มากที่สุด ไม่ใช่บางประเทศได้มากแต่บางประเทศได้น้อยกว่าที่ควร อาเซียนต้องก้าวไปข้างหน้าด้วยการลดช่องว่างระดับการพัฒนาประเทศ

            ประการที่สาม ความท้าทายต่อเสาสังคมและวัฒนธรรมอาเซียน
            ช่วงที่ผ่านมาอาเซียนประสบความสำเร็จในเรื่องการลงนามปฏิญญาอาเซียนว่าด้วยสิทธิมนุษยชน ก่อตั้งคณะกรรมาธิการอาเซียนด้านส่งเสริมและสนับสนุนสิทธิของสตรีและเด็ก (ASEAN Commission for Women and Children) ศูนย์ประสานงานเพื่อให้ความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรมในการบริหารจัดการภัยพิบัติ (ASEAN Coordinating Center for Humanitarian Assistance on Disaster Management หรือ AHA Center) 
            และในหัวข้อนี้ เลขาธิการอาเซียนคนใหม่ย้ำให้ความสำคัญเป็นพิเศษต่อคุณภาพการศึกษาของเยาวชน ส่วนอดีตเลขาธิการกล่าวว่าต้องให้ความสำคัญต่อเรื่องของประชาชนมากขึ้น เช่น สิทธิมนุษยชน ศักดิ์ศรีและความมั่นคงของมนุษย์
            ทั้งคู่ชี้ว่าหัวใจของของอาเซียนคือประชาชน
            ย่างเข้าใกล้ทศวรรษที่ 5 ตั้งแต่ก่อตั้งอาเซียน ความไว้เนื้อเชื่อใจในหมู่ชาติสมาชิกยังเป็นงานหลักของอาเซียนด้านความมั่นคง แม้ว่าภัยคุกคามจากสงครามเย็นได้ยุติไปแล้วกว่ายี่สิบปีแล้วก็ตาม อาเซียนยังวนเวียนกับการสร้างแนวทางป้องกันความขัดแย้งและแก้ไขข้อพิพาทภายใน และความท้าทายกำลังทวีกำลังรุนแรงขึ้น
            ความร่วมมือทางเศรษฐกิจเป็นเรื่องดีและไม่อาจหลบหนี แต่การพัฒนาอย่างไรจึงจะเอื้อประโยชน์แก่ชาติสมาชิกทุกประเทศสูงสุด โดยต้องยอมรับความจริงว่าแต่ประเทศมีโอกาสหรือศักยภาพทางเศรษฐกิจไม่เท่าเทียมกัน ทำอย่างไรจึงจะประสานโอกาสและศักยภาพในหมู่ชาติสมาชิกอาเซียนด้วยกันในในยามที่ประเทศอื่นๆ นอกอาเซียนกำลังร่วมมือและแข่งขันอย่างจริงจัง
            และที่สุดแล้ว การรวมตัวเป็นอาเซียนหรือประชาคมอาเซียนต้องเห็นประชาชนเป็นเป้าหมาย เป็นตัวชี้วัดสำเร็จที่แท้จริง
            ทั้งหมดนี้นายสุรินทร์ พิศสุวรรณ อดีตเลขาธิการอาเซียนกล่าวแนะนำในสุนทรพจน์สุดท้ายว่าต้องเพิ่มความพยายามในการสร้างประชาคมอาเซียน เร่งการสร้างความร่วมมือกับทั่วโลก
            อาเซียนจะก้าวไปข้างหน้าหรือถอยหลังย่อมขึ้นกับชาติสมาชิกอาเซียนเป็นสำคัญ
11 มกราคม 2013
ชาญชัย คุ้มปัญญา
(ตีพิมพ์ใน ไทยโพสต์ ปีที่ 17 ฉบับที่ 5912 วันศุกร์ที่ 11 มกราคม พ.ศ.2556)
----------------------------------
บรรณานุกรม:

1. Inaugural Speech by HE Le Luong Minh Secretary-General of ASEAN at the Transfer of Office Ceremony, http://www.asean.org/news/asean-statement-communiques/item/inaugural-speech-by-he-le-luong-minh-secretary-general-of-asean-at-the-transfer-of-office-ceremony

2. Speech By Outgoing Secretary-General (2008 – 2012) H.E. Surin Pitsuwan Ceremony for the Transfer of Office of the Secretary – General of ASEAN, ASEAN Secretariat, 09 January 2013, http://www.asean.org/news/asean-statement-communiques/item/speech-by-outgoing-secretary-general-2008-2012-he-surin-pitsuwan-ceremony-for-the-transfer-of-office-of-the-secretary-general-of-asean-asean-secretariat-09-january-2013

---------------

Lazada แจกคูปองส่วนลด 11% สนใจคลิก ส่งฟรี ถึง 11 พ.ย.

กลุ่มไลน์ ติดตามข่าวสารทั่วโลก

กลุ่มไลน์ ติดตามข่าวสารทั่วโลก
https://line.me/ti/g2/6rXIwiNZgKq21mhYLjKfBA?utm_source=invitation&utm_medium=link_copy&utm_campaign=default

ลิงก์เดียวซื้อประกันได้ทุกชนิด สนใจคลิกครับ

ลิงก์เดียวซื้อประกันได้ทุกชนิด สนใจคลิกครับ
ซื้อประกันออนไลน์สะดวก รวดเร็ว ติดต่อ 24 ชม.

เลือกซื้อประกันชีวิตแบบที่ต้องการ

เลือกซื้อประกันชีวิตแบบที่ต้องการ
ซื้อออนไลน์ด้วยตัวเอง ไม่ยุ่งยาก ไม่ซับซ้อน สอบถาม 24 ชม. สนใจคลิกดูก่อน

ซื้อประกัน พ.ร.บ. รถยนต์ แล้วต่อภาษีได้เลย ง่ายๆ เพียงไม่กี่คลิก ซื้อได้ทั่วประเทศ

ซื้อประกัน พ.ร.บ. รถยนต์ แล้วต่อภาษีได้เลย ง่ายๆ เพียงไม่กี่คลิก ซื้อได้ทั่วประเทศ
ซื้อหรือสอบถามคลิกที่รูป หรือโทร 091-0597905

รวมทุกบริษัทประกันไวรัสโคโรนา โควิด-19

รวมทุกบริษัทประกันไวรัสโคโรนา โควิด-19
สนใจคลิกที่รูป