ข้ามไปที่เนื้อหาหลัก

เกาะติดประเด็นร้อน “หลังการโค่นล้มโมฮัมเหม็ด มอร์ซีแห่งอียิปต์ และรัฐบาลเฉพาะกาลของอัดลี มานซูร์” (6)

16 สิงหาคม 2013
ชาญชัย คุ้มปัญญา
สรุปสถานการณ์(อัพเดท 16 ส.ค. 16.20 น.)
            14 สิงหาคม เจ้าหน้าที่ทหารตำรวจอียิปต์เข้าสลายการชุมนุมของฝ่ายสนับสนุนอดีตประธานาธิบดีมอร์ซี มีผู้เสียชีวิตกว่า 600 ราย บาดเจ็บ 4 พันคน แม้ทางการจะสามารถสลายเวทีการชุมนุม แต่กลุ่มภราดรภาพมุสลิมประกาศไม่ยอมแพ้ เรียกร้องให้ผู้สนับสนุนออกจากบ้านเพื่อชุมนุมทั่วประเทศต่อไป การชุมนุมมีขึ้นทั้งที่กรุงไคโรและอีกหลายจังหวัดหลายจุดทั่วประเทศ แม้รัฐบาลจะประกาศภาวะฉุกเฉินแล้วก็ตาม

คืบหน้าล่าสุด: (อัพเดท 17 ส.ค. 13.10 น.)
            กลุ่มภราดรภาพมุสลิมเรียกร้องให้ผู้สนับสนุนทั่วไประเทศทำการประท้วงด้วยการเดินชุมนุม หลังจากมีผู้บาดเจ็บเสียชีวิตจำนวนมากจากเหตุชุมนุม การเดินประท้วงใหญ่จะเริ่มขึ้นหลังละหมาดในเที่ยงวันนี้ (วันศุกร์ 16) หรือเท่ากับ 19.00 น.ตามเวลาประเทศไทย
            สำนักข่าว AFP อ้างข้อมูลจาก นาย Gehad al-Haddad โฆษกกลุ่มภราดรภาพมุสลิมว่า “การชุมนุมต่อต้านรัฐประการ... ให้เริ่มต้นหลังการละหมดวันศุกร์ โดยทุกคนออกจากทุกมัสยิดในกรุงไคโร แล้วเดินมุ่งหน้าสู่จัตุรัสรามเลส (Ramses Square)
            ในขณะที่ประชาชนอีกฝ่ายที่อยู่ตรงข้ามกับกลุ่มภราดรภาพมุสลิม หรือ National Salvation Front ประกาศให้ประชาชนที่สนับสนุนออกมาชุมนุมตามท้องถนนเช่นกัน เพื่อต่อต้าน “พฤติกรรมของลัทธิก่อการร้าย” ของกลุ่มภราดรภาพมุสลิม

            กลุ่มภราดรภาพมุสลิมประกาศชุมนุมประท้วงทั่วประเทศต่อเนื่องเป็นเวลา 1 สัปดาห์หลังการชุมนุมเมื่อวันศุกร์ที่ 16 มีผู้เสียชีวิตกว่า 100 ราย หากรวมกับการสลายการชุมนุมเมื่อวันที่ 14 จำนวนผู้เสียชีวิตทั้งหมดมีกว่า 700 รายแล้ว
            กลุ่มภราดรภาพมุสลิมประกาศจุดยืนว่า “เราต่อต้านรัฐบาลจากการรัฐประหารเพราะเป็นหลักการของอิสลาม เป็นหลักการอันชอบธรรมที่เราไม่อาจถอนตัวจากจุดยืนดังกล่าว”

            การชุมนุมเมื่อวันศุกร์ที่ 16 ที่กรุงไคโรมีผู้เสียชีวิตราว 50 ราย ที่เมืองอเล็กซานเดรียราว 20 ราย ส่วนเจ้าหน้าที่ตำรวจเสียชีวิตอย่างน้อย 24 ราย สถานีตำรวจ 15 แห่งโดนโจมตี
            การเสียชีวิตของผู้ชุมนุมเป็นอีกเหตุหนึ่งทำให้กลุ่มภราดรภาพเรียกร้องให้ชุมนุมต่อไป
            ในขณะที่รัฐบาลประกาศว่ากำลังสู้กับ “แผนก่อการร้ายของกลุ่มภราดรภาพมุสลิม” นาย Bader Abdel Atty โฆษกกระทรวงการต่างประเทศอียิปต์กล่าวแก้การใช้กำลังของทางการว่า ผู้ชุมนุม “ชูธงของอัลกออิดะห์ที่ใจกลางกรุงไคโร ยิงปืนกลใส่ประชาชน”
            
            สำนักข่าว Al Jazeera รายงานล่าสุดว่าการชุมนุมยังคงดำเนินต่อในเช้าวันเสาร์นี้ กลุ่มผู้สนับสนุนอดีตประธานาธิบดีมอร์ซีจำนวนมากรวมตัวอยู่ในมัสยิดแห่งหนึ่งใกล้กับจัตุรัสรามเลส

            จำนวนตัวเลขผู้บาดเจ็บเสียชีวิตล่าสุดจากการสลายการชุมนุมเมื่อวันที่ 14 สิงหาคม กระทรวงสาธารณสุขอียิปต์ ประกาศยืนยันจำนวนผู้เสียชีวิตจากเหตุสลายชุมนุมเพิ่มสูงขึ้นเป็น 578 รายแล้ว มีผู้บาดเจ็บกว่า 3,500 คน (จำนวนจริงคาดว่ามีมากกว่านี้) ในขณะที่กลุ่มภราดรภาพมุสลิมอ้างว่ามีผู้เสียชีวิตกว่า 2,600 คน 
            ผลจากสถานการณ์วุ่นวายทำให้บริษัทท่องเที่ยวต่างๆ ยกเลิกทัวร์อียิปต์อย่างน้อยถึงเดือนหน้า เจ้าหน้าที่กระทรวงการต่างประเทศอังกฤษแนะนำไม่ให้เดินทางไปท่องเที่ยวทางตอนเหนือของซีนายและไม่ควรเดินทางไปอียิปต์โดยไม่จำเป็นจริงๆ

วิเคราะห์(อัพเดท 17 ส.ค. 13.10 น.)
          สถานการณ์ขณะนี้ชัดเจนว่าแม้จะถูกสลายการชุมนุม แกนนำหลายคนถูกจับกลุ่ม แต่กลุ่มภราดรภาพมุสลิมกับพวกยังคงยึดมั่นใช้ยุทธศาสตร์เดิมคือ ชุมนุมยืดเยื้อ ไม่ยอมเจรจาสมานฉันท์ ยึดมั่นคืนตำแหน่งผู้นำประเทศแก่นายมอร์ซี
            และเปลี่ยนยุทธศาสตร์การชุมนุมในจุดที่ตั้ง เป็นการออกมาชุมนุมประจำวันโดยไม่จัดตั้งเวทีถาวรเหมือนเช่นที่ผ่านมา วันศุกร์วันนี้จะเป็นวันแรก หลังจากวันนี้คงจะมีการประเมินสถานการณ์เป็นระยะๆ
            การชุมนุมหลังละหมาดวันศุกร์มักจะมีผู้เข้าร่วมจำนวนมากเสมอ เนื่องจากทุกคนได้มารวมตัวที่มัสยิด มีการเตรียมพร้อมเพื่อการชุมนุมประท้วง เชื่อว่าจะสามารถชุมนุมได้หลายจุดทั่วประเทศ (ขึ้นกับแผนการชุมนุม)
          สถานการณ์ขณะนี้คือเมื่อฝ่ายหนึ่งระดมพลชุมนุมทั่วประเทศ อีกฝ่ายก็ตอบโต้ด้วยกระทำเช่นเดียวกัน
            กลุ่ม National Salvation Front ไม่ใช่ใครอื่น คือกลุ่มที่ระดมประชาชนชุมนุมใหญ่ต่อต้านอดีตประธานาธิบดีมอร์ซี จนกองทัพออกมายึดอำนาจรัฐบาลในที่สุด

            การชุมนุมเมื่อวันศุกร์ที่ 16 ลงเอยด้วยความรุนแรงอีกเช่นเคย ทั้งผู้ชุมนุมกับเจ้าหน้าที่ต่างเสียชีวิตอีก ทางการพยายามอ้างว่ากลุ่มผู้ประท้วงประพฤติตัวเป็นผู้ก่อการร้าย ในขณะที่กลุ่มผู้ประท้วงยืนยันว่าชุมนุมโดยสันติ
            หากยึดตัวเลขจำนวนผู้ชุมนุมจากสำนักข่าวต่างๆ ที่รายงาน จำนวนผู้ชุมนุมของกลุ่มผู้สนับสนุนอดีตประธานาธิบดีมอร์ซีอยู่ในระดับพันคน หากรวมทั้งประเทศคงมีจำนวนระดับหมื่นคน เป็นจำนวนที่ลดน้อยลงอย่างชัดเจน เมื่อเทียบกับ 6 สัปดาห์ก่อนที่เฉพาะกรุงไคโรก็มีหลายหมื่นคนแล้ว
            จำนวนที่สนับสนุนอาจมากกว่านี้ ส่วนที่ยังชุมนุมอยู่คงเป็นพวกฮาร์ดคอร์ รู้ดีกว่าตนเองอยู่ในสถานการณ์อย่างไร
           
            ที่ผ่านมาผู้สื่อข่าวสำนักข่าวต่างประเทศมักกระจุกตัวรายงานข่าวในกรุงไคโรซึ่งเป็นจุดการชุมนุมที่สำคัญที่สุด และเป็นที่ตั้งสำนักงานใหญ่ของกลุ่มภราดรภาพมุสลิม อย่างไรก็ตาม การชุมนุม เหตุรุนแรงเกิดขึ้นอีกหลายจังหวัดหลายจุด บางจุดมีผู้เสียชีวิตกว่า 60 ราย จึงต้องติดตามสถานการณ์ของจุดอื่นๆ ทั่วประเทศด้วย
            เหตุการณ์ลักษณะนี้จะซ้ำรอยสมัยเมื่อนายมอร์ซีเป็นฝ่ายรัฐบาล

            หนึ่งเดือนครึ่งแล้วที่ทหารยึดอำนาจประธานาธิบดีมอร์ซี แต่เรื่องราวยังไม่จบ ฝ่ายสนับสนุนนายมอร์ซียืนยันต่อต้านรัฐบาลที่มาจากการรัฐประหาร ยืนยันชุมนุมต่อเนื่องต่อไป ตราบใดที่การเจรจาไร้ข้อยุติโอกาสเกิดความรุนแรงก็ยังมีอยู่
-------------------

บทความที่เกี่ยวข้อง:
(อัพเดท 28 ก.ค. 10.40 น.) พลเอกอับดุล ฟัตตาห์ อัล-ซิซี ผู้บัญชาทางสูงสุดอียิปต์ ผู้นำทหารยึดอำนาจอดีตประธานาธิบดีมอร์ซี ประกาศเรียกร้องให้ประชาชนอียิปต์ทั่วประเทศพร้อมใจกันชุมนุมในวันศุกร์เพื่อแสดงพลังสนับสนุนการยึดอำนาจอดีตประธานาธิบดีมอร์ซี ด้านแกนนำกลุ่มภราดรภาพมุสลิมยืนยันไม่ร่วมการเจรจาสมานฉันท์ ล่าสุดดูเหมือนว่าทางการมีแผนสลายการชุมนุมเพื่อหยุดการชุมนุมที่ยืดเยื้อไม่จบสิ้น
พลเอกอับดุล ฟัตตาห์ อัล-ซิซี ผู้บัญชาการทหารสูงสุดอียิปต์ เรียกร้องให้ประชาชนออกมาชุมนุมสนับสนุนการยึดอำนาจ กลายเป็นภาพของรัฐประหารที่ไม่เสร็จสมบูรณ์ ต้องขอให้ประชาชนแสดงการสนับสนุนเพิ่มเติม แม้มีผู้ร่วมชุมนุมแสดงพลังสนับสนุนการรัฐประหารจำนวนนับแสนนับล้านคน แต่ฝ่ายสนับสนุนอดีตประธานาธิบดีมอร์ซีจะยังคงชุมนุมยืดเยื้อต่อไป ตอกย้ำผลลัพธ์ด้านลบของการรัฐประหาร
(อัพเดท 15 ส.ค. 13.00 น.) หลังจากรัฐบาลเฉพาะกาลของนายอัดลี มานซูร์มีคำสั่งให้ทหารตำรวจสลายการชุมนุมของกลุ่มผู้ชุมนุมที่ยังปักหลักชุมนุมยืดเยื้อ วันนี้เจ้าหน้าที่ได้เริ่มปฏิบัติการสลายการชุมนุมแล้ว ด้านภราดรภาพมุสลิม กับกลุ่มผู้สนับสนุนอดีตประธานาธิบดีมอร์ซี ประกาศเรียกร้องให้ประชาชนอียิปต์ทั่วประเทศออกจากบ้านเพื่อชุมนุมต่อต้านโดยด่วน


บรรณานุกรม:
1. Mursi supporters brace for ‘Friday of anger’ after bloody crackdown, Al Arabiya/AFP/Reuters, 16 August 2013, http://english.alarabiya.net/en/News/middle-east/2013/08/16/brance-for-protests.html
2. Egypt: Call For 'March Of Anger' As UN Meets, Sky News, 16 August 2013, http://uk.news.yahoo.com/egypt-call-march-anger-un-meets-040814481.html#bvCl4es
3. Egypt's Brotherhood announces 'day of anger', Al Jazeera, 16 August 2013, http://www.aljazeera.com/news/middleeast/2013/08/201381522364486906.html
4. Muslim Brotherhood calls for rallies across Egypt after day of bloodshed, Reuters, 16 August 2013, http://news.yahoo.com/muslim-brotherhood-calls-rallies-across-egypt-day-bloodshed-002114268.html
5. Protesters besieged in Cairo mosque, Al Jazeera, 17 August 2013, http://www.aljazeera.com/news/middleeast/2013/08/201381742936960875.html
-----------------


ความคิดเห็น

บทความได้รับความนิยม

อุดมการณ์ทางการเมือง (2) อุดมการณ์เสรีนิยม

เอกสารประกอบคำบรรยาย รหัสวิชา2551120 อุดมการณ์ทางการเมือง ฉบับเดือนมีนาคม 2553
ชาญชัย คุ้มปัญญา
“อุดมการณ์เสรีนิยม”
·เกริ่นนำ oเสรีนิยม (Liberalism) เป็นอุดมการณ์ทางการเมืองที่เป็นรากฐานของระบอบประชาธิปไตยและระบบเศรษฐกิจแบบทุนนิยมในปัจจุบัน oก่อตัวขึ้นในศตวรรษที่ 17 ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่ระบบฟิวดัลในยุโรปกำลังล่มสลาย และสังคมสมัยใหม่ที่ทุนเป็นปัจจัยสำคัญในการผลิตเริ่มก่อตัวขึ้น อย่างไรก็ตาม อุดมการณ์เสรีนิยมในยุคแรกเริ่มแตกต่างจากยุคสมัยใหม่ จากจุดเริ่มต้นที่มุ่งต่อต้านอำนาจที่สมบูรณ์เด็ดขาดของระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ และอภิสิทธิ์ของเหล่าขุนนางในระบบฟิวดัล สนับสนุนอำนาจของประชาชนผ่านการมีรัฐบาลที่มาจากตัวแทนของประชาชน มาสู่ยุคสมัยใหม่ที่มุ่งเน้นจำกัดการใช้อำนาจของรัฐเหนือสังคมในทุกรูปแบบ สนับสนุนส่งเสริมเศรษฐกิจเสรีในระบบทุนนิยม ·นิยาม คำว่าเสรีนิยม (Liberalism) ถูกใช้ในหลายความหมาย เช่น หมายถึงการศึกษาของสุภาพบุรุษหรือเสรีชน ซึ่งในปัจจุบัน เมื่อพูดถึงการศึกษาแบบลิเบอรัล (liberal education) หมายถึง การศึกษาในแนวมนุษยศาสตร์ (humanities) หรือ การศึกษาแบบศิลปศาสตร์ (liberal arts) ในอีกความหมายซึ่งเ…

มายาคติ เลือกตั้งกับไม่เลือกตั้ง

เลือกตั้งหรือไม่เลือกตั้งเป็นเพียงวิธีการ เป้าหมายคือสังคมอยู่เย็นเป็นสุข เริ่มต้นด้วยการได้ผู้ปกครองที่รับใช้ประชาชน


เลือกตั้งดีกว่า : มีเลือกตั้งคือเป็นประชาธิปไตย ทุกครั้งที่จะเลือกตั้งน่าจะเริ่มด้วยการทบทวนว่าทำไมจึงควรมีการเลือกตั้ง เพราะรัฐบาลที่แล้วทำหน้าที่ได้ดีหรือเพราะล้มเหลวต่อหน้าที่ ในการเลือกตั้งประธานาธิบดีสหรัฐล่าสุด หลายคนต่อต้านฮิลลารี คลินตันเพราะคิดว่าเธอจะแย่กว่าโอบามา ในการชิงชัยเพื่อเป็นตัวแทนพรรครีพับลิกัน (Presidential primaries) ปรากฏว่านักการเมืองหน้าเก่า ผู้คร่ำหวอดการเมืองพ่ายแพ้โดนัลด์ ทรัมป์ผู้มีภาพลักษณ์เป็นนักธุรกิจ ปลอดจากการเป็นชนชั้นปกครองอเมริกา การเลือกตั้งประธานาธิบดีฝรั่งเศส มารีน เลอเปน (Marine Le Pen) แม้ไม่ชนะเลือกตั้ง แต่กวาดคะแนนได้มาก ทั้งๆ ที่ชูนโยบายสุดโต่ง ไม่ใช่ปกติวิสัยของประเทศนี้ เอมมานูแอล มาครง (Emmanuel Macron) ผู้ชนะเป็นนักการเมืองหน้าใหม่ เพิ่งมีบทบาททางการเมืองเพียงไม่กี่ปี อเล็กซิส ซีปราส (Alexis Tsipras) นายกรัฐมนตรีกรีซปัจจุบันมาจากเดิมที่เป็นพรรคเล็กๆ ไม่มีใครสนใจ ที่ชนะเลือกตั้งเพราะประชาชนเบื่อหน่ายทั้งพรรคฝ่ายซ้ายกับฝ่ายขวาท…

ลักษณะทั่วไปของความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ หน้า 4

เอกสารประกอบคำบรรยาย รหัสวิชา2551120 ลักษณะทั่วไปของวิชารัฐศาสตร์ ชาญชัย ทฤษฎีความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ
“ลักษณะแนวคิดหรือทฤษฎีความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ”
            ประการแรก ไม่มีแนวคิดหรือทฤษฎีใดที่สามารถใช้ครอบคลุมกับทุกเหตุการณ์
            ประการที่สอง แต่ละแนวคิดหรือทฤษฎีมีความบกพร่องหรือความไม่สมบูรณ์ในตัวเอง
            จนทุกวันนี้ ในแวดวงนักวิชาการที่เชี่ยวชาญด้านทฤษฎียังถกเถียงกันอยู่เสมอถึงความบกพร่องหรือความไม่สมบูรณ์กันอยู่เสมอ
            ประการที่สาม เหตุการณ์บางเรื่องไม่สามารถอธิบายได้ด้วยแนวคิดหรือทฤษฎีใดๆ ที่มีอยู่ในปัจจุบัน
            กลายเป็นความท้าทายของนักทฤษฎีที่จะค้นคว้าและสร้างทฤษฎีใหม่ๆเพื่ออธิบาย วิเคราะห์ คาดการณ์เหตุการณ์เหล่านั้นต่อไป

“สัจนิยม”
            · สัจนิยมเป็นสำนักความคิด (school of thought) ที่ได้รับการกล่าวขานว่าเป็นมุมมองที่สำคัญที่สุดในทฤษฎีความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ 
            · เป็นแนวคิดที่ได้รับความนิยมที่สุดในปัจจุบัน
            · หรือ “เป็นกระบวนทัศน์นำ” (dominant paradigm)
            · “เป็นแนวที่ใชักันอยู่ในทาง…